0
comments
Best Practice
ค่ายคณิตศาสตร์
โรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ ฉะเชิงเทรา
@@@@@@@@@@@@@
1. ข้อมูลทั่วไป
โรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์เป็นโรงเรียนขนาดใหญ่พิเศษ จัดการเรียนการสอนตั้งแต่ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1-6 เป็นโรงเรียนที่เน้นทางด้านวิทยาศาสตร์-คณิตศาสตร์ ประชาชนในจังหวัดฉะเชิงเทราและจังหวัดใกล้เคียงนิยมส่งบุตรหลานมาเข้าเรียน การพัฒนาคุณภาพผู้เรียนมีการดำเนินการให้สอดคล้องกับมาตรฐานการศึกษาขั้นพื้นฐาน และวิสัยทัศน์ของโรงเรียน คือ “การเรียนเด่น กิจกรรมดี มีความสุข ปลูกฝังคุณธรรม นำสู่มาตรฐานสากล”
ในการจัดการเรียนรู้ในวิชาคณิตศาสตร์ มีการพัฒนาทั้งด้านความรู้ ทักษะกระบวนการ และคุณลักษณะที่พึงประสงค์ ซึ่งการจัดการเรียนการสอนเฉพาะในห้องเรียนนั้น ไม่สามารถบรรลุตามวัตถุประสงค์ได้ คณะครูกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ จึงได้ริเริ่มจัดกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ขึ้น
ในปีการศึกษา 2541 ซึ่งเป็นค่ายคณิตศาสตร์ที่ดำเนินการโดยครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์เองเพียง 1 วัน จึงยังไม่สามารถจัดกิจกรรมได้มากนัก ต่อมาได้มีการส่งนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นจำนวน 150 คน ไปเข้าค่ายคณิตศาสตร์ที่โรงเรียนขลุงพิทยาคม ซึ่งมีนักเรียนระดับชั้น ม.5 ของโรงเรียนแห่งนี้ เป็นวิทยากรแกนนำ จากนั้นจึงได้นำแนวคิดในการจัดกิจกรรมในรูปแบบดังกล่าว มาปรับปรุงพัฒนา ปรับกิจกรรมให้เหมาะสมกับบริบทของโรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ โดยมีนักเรียนส่วนหนึ่งที่เคยเข้าค่ายที่โรงเรียนขลุงพิทยาคม และนักเรียนระดับชั้น ม.5 ร่วมเป็นวิทยากรแกนนำ จัดค่ายคณิตศาสตร์เป็นเวลา 2 วัน ปรากฏผลเป็นที่น่าพอใจยิ่ง จากนั้นครูและทีมวิทยากรแกนนำก็ได้มีการปรับปรุงและพัฒนาขึ้นมาเป็นลำดับ จนเป็นค่ายคณิตศาสตร์ที่สมบูรณ์แบบ ใช้เวลา 3 วัน 2 คืน เป็นการจัดกิจกรรมร่วมกันระหว่างพี่น้องร่วมสถาบันเดียวกัน โดยมีครูเป็นที่ปรึกษา อำนวยความสะดวก ซึ่งนักเรียนที่มาเข้าค่ายแล้วจะประทับใจอย่างมาก นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายที่เป็นวิทยากรแกนนำที่ได้รับการฝึกฝนด้านความรู้ การเป็นผู้นำ อบรมด้านคุณธรรม จริยธรรม เป็นอย่างดี มีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ตามมาตรฐานของการเป็นวิทยากรแกนนำค่ายคณิตศาสตร์ แม้นักเรียนที่สำเร็จการศึกษาไปแล้วก็ยังกลับมาเยี่ยมโรงเรียนเป็นประจำ และกลับมาเยี่ยมค่ายคณิตศาสตร์ แสดงถึงความสำเร็จอันสูงสุดของนวัตกรรมทางด้านการจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ คู่กับการปลูกฝังด้านคุณธรรมให้กับนักเรียน
2. วิธีการปฏิบัติที่เป็นเลิศ
2.1 การปฏิบัติ (What )
การจัดกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ เป็นกิจกรรมที่จัดให้นักเรียนสองกลุ่มมาทำกิจกรรมร่วมกัน
คือกลุ่มวิทยากรแกนนำในแต่ละปีมีจำนวนประมาณ 50-60 คน ทำหน้าที่เป็น”ผู้ให้” ให้ความรู้ ความรัก ความเอื้ออาทร แก่น้อง และกลุ่มนักเรียนรุ่นน้องเป็น “ผู้รับ” จากรุ่นพี่ และเห็นตัวอย่างที่ดีจากพี่วิทยากร เกิดความศรัทธาความรู้ความสามารถ และความดีของรุ่นพี่ ทั้งนี้อยู่ในความดูแล ให้คำแนะนำ ปรึกษา
และอบรมให้วิทยากรมีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ และเป็นไปตามมาตรฐานของการเป็นวิทยากรแกนนำ
ค่ายคณิตศาสตร์ โรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์
การปฏิบัติกิจกรรมของค่ายคณิตศาสตร์ โรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ จึงมิใช่กิจกรรมค่ายวิชาการธรรมดาที่จัดกันทั่วไป ที่ใช้เวลา 2-3 วัน เท่านั้น แต่เป็นกิจกรรมที่ใช้ช่วงเวลาระยะยาว มีการดำเนินงานเป็นขั้นตอน มีกระบวนการที่ชัดเจน เป็นระบบระเบียบ และต่อเนื่อง ตั้งแต่เริ่มกระบวนการฝึกซ้อมในคาบชุมนุม หลังเลิกเรียนตอนเย็น ตั้งแต่เปิดภาคเรียนที่ 1 จนกระทั่งถึงเวลาการจัดค่ายคณิตศาสตร์ ตลอดจนมีการต่อยอด ด้วยการจัดค่ายปรับความรู้พื้นฐานให้น้อง จัดค่ายคณิตศาสตร์ให้โรงเรียนอื่น นักเรียนที่ทำกิจกรรมเกิดความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน จนกระทั่งจบการศึกษาไปแล้ว กลุ่มวิทยากรยังกลับมาช่วยเหลือนักเรียนรุ่นน้องในการฝึกเป็นวิทยากรรุ่นต่อๆ ไป เป็นการสืบทอดประเพณีของวิทยากรค่ายคณิตศาสตร์ จากรุ่นสู่รุ่นตลอดมาเป็นเวลา 10 ปี
กิจกรรมในค่ายคณิตศาสตร์มีการจัดอย่างหลากหลาย ตอบสนองการพัฒนาตามมาตรฐาน
ด้านผู้เรียนทุกข้อ ทั้งกิจกรรมที่ให้ความรู้ ความสามารถในการคิดวิเคราะห์ และแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผล
เชิงคณิตศาสตร์ ส่งเสริมทักษะกระบวนการทางคณิตศาสตร์ และเจตคติที่ดีต่อวิชาคณิตศาสตร์ พร้อมทั้งสอดแทรกการพัฒนาด้านคุณธรรม จริยธรรม มีกิจกรรมทางด้านศิลปะ ดนตรี การออกกำลังกาย และกิจกรรมนันทนาการแทรกเพื่อผ่อนคลาย ให้ความสนุกสนานกับผู้เข้าร่วมกิจกรรมทุกคน
2.2 วิธีการปฏิบัติ ( How)
การจัดกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ ได้ดำเนินการตามแผนปฏิบัติการของกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ร่วมกับ โครงการของนักเรียนชุมนุมคณิตศาสตร์ โดยมีการดำเนินการตามขั้นตอน PDCA ดังนี้
2.2.1 ขั้นวางแผนงาน (Plan)
คณะครูกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ได้ร่วมกันดำเนินการดังนี้
1. ประชุมวางแผนการทำงาน จัดทำโครงการและงบประมาณ เพื่อขออนุมัติ
2. จัดทำร่างคำสั่งแต่งตั้งคณะครูในการจัดค่ายคณิตศาสตร์
3. จัดทำหนังสือประสานงานกับทางโรงเรียน และ ผู้ปกครอง การขอสนับสนุนจาก
หน่วยงานต่างๆ
4. ครูที่ปรึกษาชุมนุมร่วมกับวิทยากรแกนนำ จัดทำกำหนดการจัดกิจกรรม แบ่งหน้าที่
วิทยากรแกนนำ จัดทำคำสั่งแต่งตั้งวิทยากร จัดทำเอกสารประกอบการร่วมกิจกรรม
5. จัดเตรียมติดต่อ ด้านอาหาร เครื่องดื่ม ให้ผู้เข้าร่วมกิจกรรม
6. ประชาสัมพันธ์ รับสมัครนักเรียนที่เข้าค่าย นัดหมายนักเรียน
คณะนักเรียนวิทยากรแกนนำได้เตรียมวางแผนการทำงาน ดังนี้
1. จัดทำปฏิทินการฝึกซ้อมกิจกรรม ในคาบชุมนุม และหลังเลิกเรียนสัปดาห์ละ 1 วัน
2. นักเรียนรุ่นพี่ ม.6 นัดหมายกันเพื่อเตรียมความพร้อมในการฝึกซ้อมการจัดกิจกรรม
ให้นักเรียน ม.5 เนื่องจากมีประสบการณ์ในการทำกิจกรรมนี้มาแล้ว
3. แบ่งหน้าที่ ความรับผิดชอบในกิจกรรมต่างๆ จัดทำสื่ออุปกรณ์ต่างๆ
4. นักเรียนรุ่นพี่ ฝึกอบรมรุ่นน้องในการประพฤติ ปฏิบัติตนในระหว่างการปฏิบัติกิจกรรม
ร่วมกัน เช่นความรับผิดชอบ การตรงต่อเวลา การมีสัมมาคารวะ ความเสียสละ
ความเป็นผู้นำ เป็นต้น โดยมีครูที่ปรึกษาชุมนุมร่วมกิจกรรมทุกครั้ง
2.2.2 ขั้นดำเนินการ (DO)
จัดกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ตามกำหนดการที่วางแผนไว้ร่วมกัน เป็นเวลา 3 วัน 2 คืน
โดยมีคณะครูเป็นผู้ดูแลอำนวยความสะดวกให้วิทยากรแกนนำ คอยให้คำแนะนำปรึกษาในการแก้ปัญหาช่วงประชุมวิทยากรในแต่ละวัน โดยนักเรียนที่เป็นวิทยากรแกนนำจะเป็นผู้ดำเนินกิจกรรมเองทั้งหมด ตั้งแต่พิธีเปิด จนกระทั่งพิธีปิด โดยมีกิจกรรมต่างๆ ดังนี้
1. กิจกรรมคณิตศาสตร์มหัศจรรย์และคิดเลขเร็ว
2. กิจกรรมคณิตศิลป์
3. กิจกรรม ชุดแรลลี่แม็ท
4. กิจกรรมปฏิบัติการชุด คณิตศาสตร์ประลองปัญญา
5. กิจกรรมคณิตศาสตร์มายากล
6. กิจกรรมพับกระดาษ
7. กิจกรรมการแสดงรอบกองไฟ
8. กิจกรรม ชุดเกมคณิตคิดสนุก
9. กิจกรรมบิงโกคณิตศาสตร์
10. กิจกรรมกายบริหาร
11. กิจกรรมนันทนาการ
2.2.3 ขั้นตรวจสอบประเมินผล (Check)
การประเมินระหว่างการจัดกิจกรรม
1. ระหว่างการฝึกซ้อมใหญ่ มีศิษย์เก่าที่เคยเป็นวิทยากรประเมินความพร้อมของ
วิทยากร รวมทั้งให้ข้อเสนอแนะในการปรับปรุงแก้ไข
2. ให้คะแนนการเข้าร่วมกิจกรรม แต่ละกิจกรรม มีการมอบดาวติดในตารางดาวของ
แต่ละกลุ่ม มอบรางวัลให้กลุ่มที่ปฏิบัติกิจกรรมดีเด่น ดาวของแต่ละกลุ่ม
3. เมื่อเสร็จสิ้นแต่ละกิจกรรม วิทยากรเขียนรายงานในแบบฟอร์ม เพื่อประเมินการทำงานของตนเอง เสนอปัญหา ในการจัดกิจกรรมย่อยๆ และหน้าที่ฝ่ายต่างๆ
4. วิทยากรเสนอปัญหาในการจัดกิจกรรมในรอบวัน ในช่วงการประชุมวิทยากร เพื่อประเมินและปรับปรุง แก้ไขเป็นระยะๆ ทุกวันของการเข้าค่าย
การประเมินภายหลังการจัดกิจกรรม
1. นักเรียนตอบแบบสอบถามความพึงพอใจในการร่วมกิจกรรม
2. นักเรียนเขียนบรรยายแสดงความรู้สึกในการเข้าร่วมกิจกรรม
3. นักเรียนวิทยากรแกนนำเขียนบรรยายความรู้สึกที่ได้เข้าร่วมกิจกรรม
4. จัดการประชุมวิทยากร เพื่อสรุปประเมินผลการจัดกิจกรรม
2.2.4 ขั้นปรับปรุงพัฒนา (Action)
ครูที่ปรึกษากิจกรรมนำสรุปผลการประเมินจากแบบสอบถาม ข้อความบรรยายความรู้สึกที่ได้เข้าร่วมกิจกรรมของนักเรียนที่เข้าค่ายและวิทยากรแกนนำ แบบรายงานการจัดกิจกรรมต่างๆ มารวบรวม วิเคราะห์ และสรุปเป็นรายงานผลการดำเนินงานตามโครงการ จัดทำรูปเล่มเอกสารนำเสนอฝ่ายบริหาร และใช้เป็นข้อมูลในการปรับปรุงการจัดค่ายคณิตศาสตร์ในครั้งต่อไป นอกจากนี้ยังมีการเผยแพร่กิจกรรมนี้ทางเว็บไซด์ของโรงเรียน และเว็บไซด์ของชมรมวิทยากรค่ายคณิตศาสตร์ของโรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ ทุกครั้งที่มีการจัดค่าย
2.3 เหตุที่ทำ (Why)
ในการจัดค่ายคณิตศาสตร์ มีจุดประสงค์หลัก 3 ประการ ในการพัฒนานักเรียนให้มีคุณภาพ
ดังนี้
1. เพื่อจัดกิจกรรมในลักษณะค่ายวิชาการที่มุ่งพัฒนาความสามารถในการคิดวิเคราะห์ แก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงคณิตศาสตร์ และเจตคติที่ดีต่อวิชาคณิตศาสตร์
2. เพื่อพัฒนาวิทยากรแกนนำให้มีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ เป็นทั้งคนดี และคนเก่ง
3. เพื่อสร้างสัมพันธภาพที่ดีระหว่างพี่น้องร่วมสถาบันเดียวกัน และสร้างความรักความผูกพันกับสถานศึกษา สร้างสังคมในโรงเรียนที่เป็นต้นแบบของสังคมที่มีความรัก ความจริงใจ มีความเอื้ออาทรต่อกัน มีความเสียสละ ทำประโยชน์เพื่อส่วนรวม มีจิตสาธารณะ รู้จักการเป็นผู้ให้ โดยไม่หวังสิ่งใดตอบแทน
3. ผลการดำเนินงาน
3.1 ผลที่ปรากฏแก่นักเรียนที่มาเข้าค่าย
3.1.1. นักเรียนที่เข้าค่ายมีความพึงพอใจอยู่ในระดับมากถึงมากที่สุด ทุกรายการประเมิน หัวข้อที่ผู้เข้าร่วมกิจกรรมพึงพอใจมากที่สุด คือความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับ และรองลงมาคือ ความประทับในที่ได้รับจากวิทยากร
3.1.2. จากข้อความที่นักเรียนเขียนแสดงความรู้สึกในหัวข้อ “ครั้งหนึ่งในค่ายคณิตศาสตร์” พบว่านักเรียนมีความประทับใจกับการได้เข้าค่ายคณิตศาสตร์เป็นอย่างมาก
ตัวอย่างข้อความแสดงความรู้สึกของนักเรียน ม.1 ที่เข้าค่ายคณิตศาสตร์
“ ค่ายคณิตศาสตร์ให้ความรู้ ความสนุก สอนให้เรารู้จักการแก้ปัญหา วิเคราะห์ปัญหา สอนให้รู้จักการปรับตัวเข้ากับผู้อื่น รู้จักการเสียสละ เกิดความสามัคคี การตรงต่อเวลา รับผิดชอบตนเอง ตลอดจนเป็นผู้นำและผู้ตามที่ดี “
“ พี่ๆ ได้ดูแลเอาใจใส่พวกเราเป็นอย่างดี พี่มอบความรัก ความรู้ ความอบอุ่นให้เรามากมาย”
“ ถ้าในปีต่อไปมีการเข้าค่ายคณิตศาสตร์ หรือสมัครเป็นวิทยากรแกนนำในค่ายคณิต จะรีบสมัครเข้าค่าย หรือสมัครเป็นวิทยากรแกนนำ โดยไม่ปฏิเสธ และจะทำด้วยความเต็มใจ เพราะการเข้าค่ายครั้งนี้ทำให้รู้ถึงคำว่า “การเป็นผู้ให้โดยไม่หวังสิ่งใดตอบแทน” ฉันจะไม่ลืมความประทับใจในค่ายคณิตนี้เลย”
“ ค่ายคณิตครั้งนี้มีความสนุกมากๆ ไม่เคยเจอค่ายที่เข้าแล้วรู้สึกอย่างนี้มาก่อนเลย ค่ายครั้งนี้ทำให้เราเห็นถึงความรัก ความเสียสละที่พี่ ๆ มีต่อน้อง ๆ อย่างพวกเรา พี่ ๆทุกคนดีต่อฉันมาก”
“ และตอนที่ไม่ชอบที่สุดก็มาถึง นั่นคือตอนปิดค่าย อยากที่จะอยู่ต่อไป สนุกไม่มีวันลืมเลย
ตอนปิดค่ายมีคนร้องไห้หลายคน ผมเองก็ตื้นตันไปด้วย แล้วก็ต้องกลับบ้าน รู้สึกกลายเป็นว่า ไม่อยากกลับบ้าน โรงเรียนกลายเป็นบ้านไปแล้ว”
“ สิ่งที่ประทับใจที่สุดเลยก็คือ การที่พี่เค้าดูแลเหมือนกับพวกเราเป็นน้องแท้ ๆ ของพี่เค้า พี่เค้าดูแล
เอาใจใส่เรามาก เมื่อถึงเวลาที่พี่เค้ากินข้าว พี่เค้าก็ต้องรีบกินเพื่อที่จะมาดูแลเรา ความประทับใจที่มีต่อพี่ๆ เป็นความประทับใจมากที่สุด ตั้งแต่เข้ามาเรียนในโรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์”
“ สุดท้ายฉันก็อดร้องไห้ไม่ได้ ค่ายคณิตศาสตร์ ให้สิ่งที่ดีกับฉันมาก ทั้งพี่เลี้ยงแสนดี
ประสบการณ์ ความสามัคคี และมิตรภาพ”
“ ในค่ายคณิตศาสตร์นี้ ฉันไม่ได้แต่ความรู้อย่างเดียว แต่ยังได้ความผูกพัน ความเป็นพี่น้องของ
ชาวค่ายทุกคน ได้ประสบการณ์ที่ไม่เคยได้จากค่ายอื่นๆ ได้รู้ถึงความรักและความทุ่มเทของพี่เลี้ยง ฉันจึงอยากเป็นพี่เลี้ยงค่ายแบบพี่ๆบ้าง”
“ ฉันไม่อยากจะให้เวลาผ่านไปรวดเร็วอย่างนี้เลย จากคนที่ไม่รู้จักเพื่อนมากเท่าใด ก็ได้รู้จักเพื่อนจำนวนมาก จากพี่ที่เคยเห็นแต่ไม่รู้จัก ก็รู้จัก จากครั้งแรกที่คิดว่าพี่ๆจะมาช่วยเราถือของทำไม แต่ฉันก็รู้แล้วว่าพี่ๆดูแลเรา รักเรา ห่วงใยเราเหมือนเป็นพี่น้องกัน”
“ ฉันอ่อนคณิตศาสตร์มาก เพราะเรียนแล้วไม่เข้าใจ เลยพาลไม่ชอบคณิตศาสตร์ตั้งแต่เด็กจน ม.1 แต่เมื่อได้มาเข้าค่ายคณิตศาสตร์ ทัศนคติของฉันที่มีต่อคณิตศาสตร์ก็เปลี่ยนไป”
“ จากที่ผมเคยคิดว่าค่ายคณิตศาสตร์น่าเบื่อ พอมาครั้งนี้ทำให้ผมมีความคิดต่อคณิตศาสตร์เปลี่ยนไปเลยครับ คณิตศาสตร์ก็มีเรื่องที่สนุกอีกมากมาย”
“ จนวันนี้ ความรู้สึกของเราหลังจากผ่านค่ายมาแล้ว รู้สึกว่ารักในสถาบันการศึกษามากขึ้น รักในความเป็นเบญจมฯ ภาคภูมิใจที่ได้เข้ามาในสถาบันแห่งนี้ที่มีรุ่นพี่ที่น่ารัก รักพี่ๆทุกๆคน อยากให้พี่ ๆ
ทุกคนรู้ไว้ว่า ถึงค่ายจะจบไปแล้ว แต่ความเป็นพี่เป็นน้องของเรายังคงอยู่ด้วยกันเสมอ “
3.2 ผลที่ปรากฏแก่วิทยากรแกนนำ
3.2.1 นักเรียนมีความภาคภูมิใจในการผลงาน นักเรียนวิทยากรแกนนำมีคุณลักษณะที่
พึงประสงค์ มีความเป็นผู้นำ มีความรู้ความสามารถ เป็นแบบอย่างที่ดีแก่นักเรียนรุ่นน้อง
3.2.2. นักเรียนใช้ความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับจากการทำกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ ไปใช้ในการทำกิจกรรมของสภานักเรียน หลายคนมีความเป็นผู้นำสูง และเป็นผู้นำในการทำกิจกรรมต่างๆ ทั้งในระดับโรงเรียน และในการศึกษาต่อในระดับมหาวิทยาลัย
3. 2.3 นักเรียนวิทยากรแกนนำสามารถนำวิธีการที่ได้รับจากการจัดค่ายคณิตศาสตร์ ไปใช้ในการเป็นวิทยากรจัดค่ายปรับความรู้พื้นฐานทางคณิตศาสตร์ให้แก่นักเรียนรุ่นน้องที่เข้ามาใหม่ และเป็นวิทยากรจัดค่ายคณิตศาสตร์ให้แก่นักเรียนในโรงเรียนที่ขาดโอกาส
3.2.4 นักเรียนวิทยากรแกนนำร่วมกับครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์จัดกิจกรรมการแข่งขันความสามารถทางคณิตศาสตร์ภายในโรงเรียน
ตัวอย่างข้อความที่แสดงความรู้สึกของวิทยากรแกนนำ รุ่นต่างๆ
“ หลังจากเข้าค่าย รู้สึกคิดถึงน้องๆทุกคน แต่เมื่อเจอกันก็ยังทักทายกันอยู่เสมอ คิดถึงความรู้สึก
ตอนที่อยู่ค่าย ประสบการณ์ ความรู้ ความรัก และความห่วงใยที่ทุกคนมอบให้กัน ยังตราตรึงอยู่เสมอ
ยังจำใบหน้าที่เปื้อนรอยยิ้มและคราบน้ำตาคราบน้ำตาของชาวค่ายในวันสุดท้ายที่จากกันได้ ทุกวันนี้รู้สึกว่าตนเองโชคดีจริง ๆ ที่ได้มีโอกาสมาอยู่ค่ายคณิตศาสตร์ ค่ายในฝันที่ดีที่สุดตั้งแต่เคยเข้ามา “
“ ได้เปิดสังคมให้กว้างขึ้น รู้จักการทำงานเป็นทีม การแบ่ง และจัดการงานให้ทันเวลา และความมีน้ำใจ ”
“ ได้รู้จักการทำงานร่วมกัน ได้พบกับปัญหาต่าง ๆ การแก้ปัญหาเฉพาะหน้า ทำให้เอาไปปรับใช้ในการทำงานอย่างอื่นได้ “
“ จากการที่ข้าพเจ้าเคยเข้าค่ายคณิตศาสตร์ตอน ม.1 ทำให้ความรู้สึกในใจเป็นความผูกพันระหว่าง
พี่เลี้ยงและน้องๆ อีกทั้งยังได้มิตรภาพใหม่ ๆ ในค่าย เมื่อเข้ามาอยู่ ม.5 จึงเข้าร่วมเป็นวิทยากรแกนนำ
ของค่ายคณิตศาสตร์ ซึ่งได้มาพบน้อง ๆ เพื่อน ๆ และ พี่ ๆ ทำให้เรารู้จักความรักความสามัคคี ความ
สัมพันธ์กัน การเคารพรุ่นพี่ และการเอื้ออาทรต่อรุ่นน้อง จึงเกิดเป็นสายใยระหว่างรุ่นพี่และรุ่นน้อง
ซึ่งจะเป็นมิตรภาพที่ยืนนานของคนในค่ายตลอดไป “
“ ได้ความรู้จากการที่เป็นพี่เลี้ยงพาน้อง ๆ ไปเข้าฐาน ได้คิดไปตามน้อง และรู้ความลี้ลับของคณิตศาสตร์ ซึ่งไม่เคยรู้มาก่อน ได้ประสบการณ์มากขึ้น รู้จักรักเด็กมากขึ้น เอ็นดูเด็กมากขึ้น
รักโรงเรียนมากขึ้น “
“ ในการเข้าค่ายคณิตศาสตร์นี้ถือว่าได้รับความรู้เพิ่มเติม เช่นในบางสิ่งเป็นสิ่งที่ข้าพเจ้ายังไม่ทราบมาก่อนว่าสามารถคิดอย่างนี้ได้หรือ ซึ่งเป็นสิ่งที่ดี รวมทั้งได้ประสบการณ์ที่ดีมาก การเข้าค่ายเป็นการฝึกให้เราเข้ากับผู้อื่นได้ดี การทำงานเป็นกลุ่มใหญ่ การแบ่งหน้าที่ การมีความรับผิดชอบ การทุ่มเทให้เต็มความสามารถ ฝึกความกล้าแสดงออก อีกทั้งความสามัคคีของหมู่คณะ “
“ สิ่งที่ได้จากการเป็นวิทยากรในค่ายนี้ มันมากมายเหลือเกิน ได้ความรู้ มีประสบการณ์ ได้ฝึกความเป็นผู้นำ ได้สนุกกันเต็มที่ ได้ร้องไห้กันเต็มที่ ยิ่งเห็นน้องๆ ร้องไห้ให้เรา ผมยิ่งกลั้นน้ำตาไม่อยู่
และผมคิดว่า Staff ทุกคนก็คงเหมือนกัน “
“ ประทับใจรุ่นพี่มากที่มาดูแลพวกผม ทำให้ผมได้เข้าใจในหลายสิ่ง และกล้าเปิดรับที่จะฟังคนอื่น
มากขึ้น ประทับใจอาจารย์ที่ยืนดูและคอยให้คำปรึกษาและเป็นกำลังใจให้ทุกคน “
“ และที่สำคัญ การอยู่ค่ายครั้งนี้ ได้ประสบการณ์ชีวิตในการสอนผมว่า การสอนคนที่ดีที่สุด นอกจากจะพูดบอกคนอื่นแล้ว เราจะต้องเป็นตัวอย่างที่ดีที่สุดให้น้องเห็นให้ได้ เชื่อได้เลยว่า น้องต้องมีจิตสำนึกทำตามบ้างแน่นอน “
“ ที่สำคัญที่สุดก็คือ ความประทับใจที่ได้รับ ความรักความผูกพันระหว่างพี่กับน้องที่รู้สึกได้ด้วยใจ
การทำงานเป็นพีวิทยากรค่ายนี้ ไม่ใช่ว่าดิฉันจะได้รับแต่ความรู้และประสบการณ์เท่านั้น แต่สิ่งล้ำค่าอีกหนึ่งอย่างที่ดิฉันได้มาก็คือ “ใจ” สิ่งล้ำค่าที่ไม่สามารถหาซื้อได้จากที่ไหน “
“ ทำให้ความรู้สึกของผู้ให้ รู้สึกถึงความรู้สึกของพ่อแม่ที่รักลูก น้อง ๆ ทำให้ฉันรู้ว่า การมีน้อง
เป็นอย่างไร และความประทับใจที่น้องได้รับจากน้อง ๆ ก็คือ การที่น้องรักเราเหมือนพี่แท้ ๆ “
“ เมื่อจบค่าย ทุกครั้งที่พบน้อง ๆ ก็จะทักทาย รู้สึกประทับใจว่าน้องยังไม่ลืมเรา รู้สึกประทับใจ
ความเป็นรุ่นพี่รุ่นน้องที่เป็นกันเอง ความรู้สึกต่างๆ ที่เกิดขึ้นมีมากมาย ค่ายคณิตศาสตร์ไม่ใช่แค่ค่าย
ไม่ใช่แค่ชุมนุม แต่เป็นสังคมที่เป็นไปด้วยการเป็นผู้ให้แทนการเป็นผู้รับ ความอบอุ่นดูเหมือนเป็นคนในครอบครัวเดียวกัน ทั้งที่ไม่เคยรู้จักกันมาก่อน”
“ ทำให้เป็นคนที่มีมนุษย์สัมพันธ์ดีขึ้น พี่คอยดูแลและห่วงใย และได้เป็นพี่ที่คอยดูแลน้องอีกที “
4. ปัจจัยแห่งความสำเร็จ
4.1 กิจกรรมภายในค่ายคณิตศาสตร์
กิจกรรมที่จัดให้ในค่ายคณิตศาสตร์ ได้รับการคัดสรรมาอย่างดีว่าเกิดประโยชน์แก่นักเรียน
อย่างแท้จริง นักเรียนจะได้ทั้งความรู้ทางคณิตศาสตร์ ทักษะกระบวนการ และมีการสอดแทรกการพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ในการจัดกิจกรรมต่างๆ ทุกช่วงเวลา โดยเฉพาะในเรื่องระเบียบวินัย จะมีการเน้นเป็นพิเศษ มีกิจกรรมนันทนาการสนุกสนาน และ แฝงด้วยแง่คิดต่างๆ ทำให้นักเรียนที่ได้สัมผัสกับค่ายคณิตศาสตร์โรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ จะเกิดความประทับใจอย่างมาก
4.2 ทีมวิทยากรแกนนำ
นักเรียนที่เป็นวิทยากรแกนนำ มีกระบวนการทำงานที่มีระบบ รู้จักการทำงานร่วมกัน รู้จักคิด
และแก้ปัญหา มีความรับผิดชอบสูง มีความเป็นผู้นำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการเป็นบุคคลที่มีจิตสาธารณะ เสียสละ ทำประโยชน์เพื่อส่วนรวมโดยไม่หวังสิ่งใดตอบแทน ทำให้นักเรียนทุ่มเทปฏิบัติกิจกรรมต่าง ๆ และดูแลน้องๆ ด้วยความรัก ความจริงใจ มีความเอื้ออาทรต่อกัน จึงประสบความสำเร็จอย่างมาก เกิดความภาคภูมิใจในผลงานของตนเอง มีความสุขมากที่ได้ทำงานร่วมกัน และประพฤติตนเป็นแบบอย่างที่ดีกับนักเรียนรุ่นน้องต่อไป และเป็นความหวังต่อไปว่าจะเป็นคนดีทำประโยชน์ให้กับสังคมและประเทศชาติต่อไป
4.3 ความร่วมมือของคณะครูภายในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์
การจัดกิจกรรมได้รับการสนับสนุน และความร่วมมือที่ดีระหว่างคณะครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ในการแนะนำ ให้ข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ในการปรับปรุงพัฒนาการจัดกิจกรรม และร่วมกันอำนวยความสะดวกระหว่างการจัดกิจกรรมอย่างดี
4.4 การสนับสนุนจากฝ่ายบริหารและหน่วยงานต่างๆ ภายในโรงเรียน
ฝ่ายบริหารได้ให้การสนับสนุนทางด้านงบประมาณ และให้กำลังใจการทำงานของคณะครู
กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์เสมอมา นอกจากนี้สมาคมผู้ปกครองและครู งานสระว่ายน้ำ งานสหกรณ์โรงเรียน ได้ให้การสนับสนุนเป็นค่าใช้จ่ายในการฝึกซ้อม ค่าอาหารและเสื้อทีมของวิทยากร
งานเทคโนโลยีของโรงเรียนได้ให้บริการอย่างดีเยี่ยม ตลอดการจัดกิจกรรม
4.5 การสนับสนุนจากชมรมวิทยากรแกนนำค่ายคณิตศาสตร์
คณะศิษย์เก่าซึ่งเป็นสมาชิกของชมรมวิทยากรแกนนำของค่ายคณิตศาสตร์ เสียสละเวลามาช่วยดูแล ฝึกซ้อมให้วิทยากรรุ่นน้องเป็นประจำ และในช่วงวันที่มีการจัดค่าย จะมีศิษย์เก่ามาเยี่ยมค่าย
เป็นจำนวนมากและเข้าร่วมกิจกรรมในบางช่วงเวลาที่จัดสรรให้ นำขนมมามอบให้น้อง ๆ ในค่าย ซึ่งเป็นการแสดงถึงความรักความผูกพันระหว่างพี่น้องร่วมสถาบันเดียวกัน รวมทั้งความรักความผูกพันกับโรงเรียนและกับครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์
4.6 ความมุ่งมั่นของครูที่ฝึกอบรมวิทยากรแกนนำ
ครูที่ปรึกษาชุมนุมคณิตศาสตร์ ผู้ให้การฝึกอบรมวิทยากร มีประสบการณ์ในการศึกษาดูงานการจัดค่ายคณิตศาสตร์ และได้พัฒนากิจกรรมนี้เรื่อยมาตลอดระยะเวลา 10 ปี เข้าใจและเห็นประโยชน์ของกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ที่จะเกิดประโยชน์สูงสุดกับผู้เรียนโดยตรง จึงได้เสียสละเวลาในการคิดกิจกรรม ศึกษาหารูปแบบการจัดกิจกรรมต่างๆ ให้น่าสนใจ ให้เวลากับการดูแล ให้คำแนะนำปรึกษา ให้กำลังใจนักเรียนในการฝึกซ้อม และปฏิบัติตนให้เป็นแบบอย่างทีดีแก่นักเรียน จึงสามารถอบรม สอดแทรกด้านคุณธรรมและจริยธรรมให้แก่นักเรียนเป็นวิทยากรแกนนำที่มีคุณภาพ สามารถจัดกิจกรรมสร้างความประทับใจให้ผู้เข้าร่วมกิจกรรม การจัดค่ายคณิตศาสตร์จึงประสบความสำเร็จได้อย่างดีเยี่ยมทุกครั้ง
5. ข้อเสนอแนะจากประสบการณ์ในการจัดกิจกรรม
จากการจัดกิจกรรมค่ายคณิตศาสตร์ตามแนวคิดดังกล่าวข้างต้น ทำให้พบว่านักเรียนโรงเรียนเบญจมราชรังสฤษฎิ์ เป็นนักเรียนที่มีศักยภาพ พร้อมที่จะได้รับการพัฒนาให้มีความรู้และประสบการณ์
ต่างๆ อย่างกว้างขวาง ถ้าได้รับการดูแลเอาใจใส่อย่างจริงจัง มีข้อค้นพบและข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ดังต่อไปนี้
5.1 นักเรียนที่สมัครเป็นวิทยากรแกนนำ จะต้องมีความรู้ทางคณิตศาสตร์ที่ดี เนื่องจากจะต้อง
ให้ความรู้แก่นักเรียนรุ่นน้อง แต่ไม่จำเป็นต้องเก่งด้านการทำกิจกรรมมาก่อน เพราะกระบวนการฝึกของค่ายคณิตศาสตร์ จะสามารถพัฒนาให้เขามีความสามารถในการทำกิจกรรมได้ ตามศักยภาพของแต่ละคนซึ่งจะรับบทบาทหน้าที่แตกต่างกันในค่าย ไม่ใช่ว่าจะต้องเก่งในระดับพิธีกรทุกคน
5.2 การดูแล การฝึกซ้อมของวิทยากร การเป็นพิธีกรในกิจกรรมต่างๆ เป็นเรื่องที่ครูต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษ ต้องให้นักเรียนฝึกซ้อมจนเกิดความมั่นใจ ถ้ามีการผิดพลาดและนักเรียนไม่สามารถ
แก้ปัญหาในสถานการณ์ที่อยู่ต่อหน้าคนจำนวนมากแล้ว จะทำให้นักเรียนคนนั้นสูญเสียความมั่นใจในตนเอง ไม่กล้าแสดงออกอีกต่อไป
5.3 การทำกิจกรรมร่วมกันระหว่างพี่น้องร่วมสถาบันเดียวกัน เป็นการลดช่องว่างระหว่างวัย
การจัดกิจกรรมจึงประสบความสำเร็จสูง เนื่องจากนักเรียนรุ่นน้องจะกล้าคิด กล้าแสดงออก จนเห็น
ความสามารถเป็นผู้นำได้
5.4 การทำกิจกรรมที่ดี มีประโยชน์ สามารถเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของนักเรียนได้ ทำให้เขาเห็นคุณค่าของตนเอง มีทักษะในการดำรงชีวิตดีขึ้น บริหารจัดการกับเวลาที่มีอยู่ได้ดีขึ้น มีความรับผิดชอบ
ต่อส่วนรวมมากขึ้น มีทักษะการเป็นผู้นำ
5.5 การจัดกิจกรรมค่ายทางวิชาการสำหรับโรงเรียนเล็ก ๆ อาจจัดได้ โดยครูร่วมกับนักเรียนบางส่วนเป็นวิทยากร และจัดบูรณาการร่วมกันระหว่างกลุ่มสาระ หรืออาจรวมกันระหว่างกลุ่มโรงเรียน คณะครูช่วยกันคิดกิจกรรมที่เหมาะสมกับบริบทของกลุ่มโรงเรียน ช่วยกันจัดหาและฝึกวิทยากรแกนนำ
จัดกิจกรรมโดยให้นักเรียนมีโอกาสแสดงบทบาท แสดงความสามารถให้มากที่สุด
5.6 การจัดนักเรียนเป็นพี่เลี้ยง กับการจัดให้นักเรียนเป็นวิทยากรแกนนำ ในความรู้สึกของนักเรียน
แล้ว มีความแตกต่างกันมาก การเป็นวิทยากรมีความหมายกับเขามาก นักเรียนสามารถใช้ผลงานการเป็นวิทยากรเพิ่มโอกาสในการพิจารณาคัดเลือกเข้าเรียนต่อในระดับอุดมศึกษา
หรือแม้แต่การสมัครเข้าทำงานก็ตาม
5.7 สถานศึกษาควรสนับสนุนการจัดกิจกรรมต่าง ๆ ให้กับนักเรียนที่เรียนเก่งด้วย มิใช่ส่งเสริมแต่ทางด้านวิชาการเพียงอย่างเดียว ควรสนับสนุนให้คนเรียนเก่ง ให้เป็นคนดี เป็นคนที่มีประโยชน์ และที่สำคัญที่สุดคือ ต้องสนับสนุนให้คนเก่งมีความเป็นผู้นำ มิฉะนั้นแล้วจะเป็นการทอดทิ้งให้นักเรียนที่เรียนเก่งอยู่กับตัวเอง คิดและทำประโยชน์ให้แก่ตัวเองอย่างเดียว เห็นแก่ตัว และเอาเปรียบสังคมในอนาคต
ในขณะที่คนไม่ดี แต่กล้าแสดงออก อาจมีโอกาสเป็นผู้นำ ย่อมเป็นอันตรายแก่หน่วยงาน สังคม หรือประเทศชาติในอนาคต
6. บทสรุป
วิชาคณิตศาสตร์ ถ้ามีการจัดการเรียนการสอนแต่เพียงในห้องเรียนแล้ว คณิตศาสตร์อาจจะเหมือนเป็นยาขมหม้อใหญ่ของนักเรียนหลายคน การจัดกิจกรรมต่างๆ ในค่ายจะเป็นการสร้างสีสันให้กับวิชาคณิตศาสตร์ได้เป็นอย่างดี ให้นักเรียนรู้สึกว่าคณิตศาสตร์มีอะไรมากมายที่สนุก แปลก
มีเหตุผล และน่าคิดค้นหาคำตอบ ยิ่งเป็นค่ายคณิตศาสตร์ที่จัดโดยนักเรียนวิทยากรแกนนำด้วยแล้ว
จะเป็นการจัดกิจกรรมที่เกิดประโยชน์เพิ่มขึ้นหลายเท่า และเกิดประโยชน์แก่นักเรียนสองกลุ่มในขณะเดียวกัน งบประมาณและเวลาที่เสียไปกับการจัดกิจกรรมนี้ให้แก่นักเรียน จะเป็นการลงทุนทางการศึกษาที่คุ้มค่าและเกิดประโยชน์สูงสุดแก่นักเรียนอย่างแท้จริง
๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑๑